Linux là gì? tìm hiểu HĐH mã nguồn mở Linux

 Bạn có thể đã nghe nói về thuật ngữ "Linux" trên internet. Nhưng nó có nghĩa là gì và tại sao nó lại quan trọng trong thế giới mã nguồn mở?

Bạn thường nghe Linux được mô tả là một hệ điều hành thay thế mà bạn có thể sử dụng thay cho Microsoft Windows, Apple macOS hoặc Google Chrome OS. Nhưng một khi bạn tìm kiếm Linux, bạn thấy rằngnó phức tạp hơn thế nhiều. Đơn giản là không có thứ gọi là “Linux” để bạn tải xuống và đưa vào máy tính của mình.

Ảnh: makeuseof

Linux không phải là một sản phẩm. Đó là toàn bộ hệ sinh thái gồm phần mềm được chia sẻ miễn phí được phân phối theo nhiều cách khác nhau. Phần mềm này hiện hỗ trợ hầu hết các máy chủ, siêu máy tính và điện thoại trên thế giới. Nó cũng ngày càng là một lựa chọn tuyệt vời cho PC của bạn.

Linux là gì?

Về mặt kỹ thuật, Linux không phải là một hệ điều hành dành cho máy tính để bàn, mà là một hạt nhân. Kernel là một phần của máy tính cho phép phần cứng vật lý giao tiếp với những gì trên màn hình. Kernel là lý do khiến văn bản xuất hiện khi bạn nhập, con trỏ di chuyển khi bạn vuốt bàn di chuột và hình ảnh xuất hiện trên màn hình của bạn.

Trong những ngày đầu của máy tính, các lập trình viên tự do chia sẻ mã và chương trình. Điều này bắt đầu thay đổi khi các công ty như IBM, Apple và Microsoft bắt đầu phát hành mã có bản quyền mà người dùng không thể xem và đi kèm với các hạn chế sử dụng. Đáp lại, Dự án GNU được thành lập như một nỗ lực nhằm tạo ra một máy tính có đầy đủ chức năng được hỗ trợ bởi phần mềm vẫn được chia sẻ và phân phối miễn phí.

Ngoài bộ chương trình đầy đủ, Dự án GNU đã tạo ra Giấy phép Công cộng GNU (GPL), một giấy phép copyleft đảm bảo mã vẫn được chia sẻ và truy cập tự do.

Trước khi Dự án GNU tạo ra một nhân hoạt động, nhân Linux đã xuất hiện và đảm nhiệm vai trò đó. Vì nó đã được cấp phép theo GPL, nên một nhân khác không còn cần thiết nữa. Mọi người đã sử dụng hạt nhân Linux, và đó đã trở thành cái tên được biết như ngày nay.

Cho đến ngày nay, dự án GNU tạo ra cung cấp phần lớn nền tảng cho phần mềm được sử dụng cùng với hạt nhân Linux, đó là lý do tại sao bạn thường thấy Linux được gọi là GNU / Linux. Nhưng cái tên cuối cùng không quan trọng bằng văn hóa được xây dựng xung quanh phần mềm nguồn mở và miễn phí.

Phần mềm mã nguồn mở và miễn phí là gì?

Phần mềm miễn phí và mã nguồn mở, hay FOSS, là phần mềm có mã của nó được công bố công khai cho mọi người xem, sửa đổi, sao chép và phân phối lại. Phần mềm như vậy đi kèm với giấy phép phần mềm miễn phí, chẳng hạn như GPL, cấp các quyền này.

Lưu ý rằng trong trường hợp này, "miễn phí" không dùng để chỉ chi phí. Phần mềm miễn phí có thể tốn tiền nhưng thường thì không, vì bất kỳ ai cũng có quyền tự do tạo và phân phối lại một bản sao mà mọi người có thể tải xuống miễn phí.

Nhiều ứng dụng mã nguồn mở và miễn phí có sẵn cho Windows và macOS, chẳng hạn như Firefox, LibreOffice, GIMP, Krita, Blender và VLC. Nhiều ứng dụng phần mềm nguồn mở bắt đầu trên Linux trước khi được chuyển sang các nền tảng khác. Một điểm để phân biệt Linux là không chỉ hầu hết các ứng dụng đều miễn phí và mã nguồn mở mà các thành phần hệ thống cũng hoạt động ở chế độ nền.

Phần lớn phần mềm này đến từ các tình nguyện viên, nhưng một số công ty trả tiền cho nhân viên để duy trì hoặc đóng góp cho phần mềm miễn phí mà họ phụ thuộc vào. Một số mã đến từ sinh viên, trong khi mã khác đến từ những người đã quyết định sử dụng một ứng dụng độc quyền hiện có và phát hành lại nó theo giấy phép miễn phí.

Tất cả những người này đều làm việc cùng nhau, đóng góp vào các ứng dụng của nhau, báo cáo lỗi và sử dụng một số dự án làm nền tảng cho những dự án mới. Gọi chung là những người này, cùng với các nhà thiết kế đồ họa, những người đóng gói và phân phối phần mềm và người dùng, được gọi là cộng đồng phần mềm miễn phí.

Không phải mọi thứ đều được xây dựng với các trung tâm Linux xung quanh phần mềm mã nguồn mở và miễn phí. Chrome OS của Google cũng là một hệ điều hành dựa trên Linux. Bên dưới mọi thứ bạn thấy là một dự án được gọi là Gentoo, được Google sử dụng làm nền tảng để xây dựng giao diện của riêng mình.

Android cũng sử dụng nhân Linux và do đó về mặt kỹ thuật là một phiên bản của Linux, ngay cả khi bạn không có quyền truy cập vào hầu hết các phần mềm có sẵn cho Linux.

Tại sao bạn có thể muốn sử dụng Linux

Linux là một hệ điều hành được xây dựng dựa trên một tập hợp các giá trị. Nếu bạn đồng ý với những giá trị đó, thì đó cũng có thể là lý do hợp lý để sử dụng Linux. Nhưng có nhiều lý do khác để chuyển sang Linux.

Linux có sẵn miễn phí cho bất kỳ ai tải xuống và sử dụng cho bất kỳ mục đích nào, và hầu hết các ứng dụng trên đó cũng vậy.

Không giống như phần mềm độc quyền, đây là phần mềm mà bạn thực sự có quyền sở hữu, cung cấp cho bạn quyền kiểm soát thực sự đối với máy tính của mình. Sử dụng nó để làm những gì bạn muốn. Tháo nó ra và mày mò. Đặt nó lại với nhau. Học từ nó. Giữ cho máy của bạn hoạt động lâu nhất có thể.

Nếu điều này không làm bạn quan tâm, chỉ cần sử dụng máy tính của bạn để hoàn thành công việc. Nếu bạn phụ thuộc vào một chương trình cụ thể, bạn có thể tin tưởng vào mã nguồn để sử dụng và khả năng tiếp tục chạy nó.

Bạn có thể thiết lập một quy trình làm việc mà không công ty nào sẽ rút lui khỏi bạn vì bị mua lại hoặc thay đổi mô hình kinh doanh (những điều này vẫn xảy ra trong thế giới mã nguồn mở, nhưng ai đó mới thường bước vào để duy trì mã nguồn hiện có, thay vì hơn là xem nó biến mất).

Bạn có thể biến kiến ​​thức Linux của mình thành một nghề nghiệp hoặc bạn có thể sử dụng Linux làm nền tảng ổn định cho sự nghiệp mà bạn lựa chọn.

Tải xuống Linux bằng cách nào?

Không một công ty hoặc tổ chức nào kiểm soát Linux, vì vậy không có bất kỳ phiên bản "duy nhất" nào của Linux . Thay vào đó, nhiều nhóm khác nhau đã đóng gói cùng với nhân Linux, các công cụ GNU và phần mềm được chia sẻ miễn phí khác thành các hệ điều hành chức năng riêng biệt thường được gọi là “bản phân phối”

Phần lớn, mỗi bản phân phối là một cách khác nhau để tập hợp và phân phối cùng một phần mềm mà mọi người khác có quyền truy cập bình đẳng.

Một số bản phân phối kèm theo chức năng cụ thể, chẳng hạn như sản xuất đa phương tiện hoặc chơi trò chơi. Những hệ điều hành khác chỉ đơn giản là các hệ điều hành có mục đích chung mà bạn có thể sử dụng để thực hiện bất kỳ tác vụ nào bạn muốn, như Windows và macOS.

Để tải xuống Linux, bạn không cần truy cập linux.com. Thay vào đó, bạn chọn một bản phân phối để tải xuống. Dưới đây là một số tùy chọn nổi bật, với mô tả khái quát:

Ubuntu: Ubuntu là phiên bản Linux được sử dụng rộng rãi nhất. Ưu tiên của dự án là tạo ra một hệ điều hành hoạt động theo cách mà hầu hết mọi người mong đợi, với quyền truy cập vào các ứng dụng họ muốn, bất kể mã đó có miễn phí và là nguồn mở hay không.

Websitehttps://ubuntu.com/

Fedora: Fedora cố gắng cung cấp trải nghiệm tốt nhất mà phần mềm nguồn mở và miễn phí có thể mang lại. Nhóm Fedora không cung cấp cho bạn các ứng dụng có mã mà bạn không thể xem, chỉnh sửa hoặc phân phối lại. Một trong những giá trị cốt lõi của dự án là cải thiện trạng thái của phần mềm miễn phí cho mọi người.

Website: https://getfedora.org/

Elementary OS: Một cách tiếp cận khác với Linux dành cho máy tính để bàn, thay vì phân phối các giao diện và ứng dụng giống nhau mà bạn có thể tải trên bất kỳ bản phân phối nào khác, sử dụng hệ sinh thái hiện có làm nền tảng cho trải nghiệm máy tính để bàn, nó nhằm vào những người đang tìm kiếm một giải pháp thay thế miễn phí và dễ tùy biến cho Windows và macOS.

Đây chỉ là một vài trong số hàng trăm, nếu không phải hàng nghìn các bản phân phối Linux trôi nổi trên internet. Không có cách nào tốt nhất để bắt đầu sử dụng Linux lần đầu tiên và lựa chọn này có thể khiến một số người cảm thấy bối rối. Cuối cùng, hãy chọn một cái, và nếu bạn thích nó, hãy gắn bó với nó. Nếu không, hãy thử một cái khác.

Website: https://elementary.io/

Tại sao Linux lại quan trọng?

Linux đã trở thành hệ điều hành mở cung cấp năng lượng cho nhiều máy mà chúng ta tương tác hàng ngày. Linux chạy máy ATM, máy bơm xăng và giải trí trên máy bay. Nó quản lý các trang web, máy tính tiền và máy bay không người lái.

Linux là một trong những dự án phần mềm miễn phí lớn nhất trên thế giới. Nó cho thấy mọi người có thể làm được bao nhiêu khi làm việc cùng nhau. Các nhà phát triển ngày nay chọn sử dụng các dự án mã nguồn mở làm nền tảng hơn là xây dựng mọi thứ từ đầu. 

Bài viết hay

Bài viết xem nhiều

----------
----------